GreekEnglish (United Kingdom)
Κατάργηση Βασιλευομένης Δημοκρατίας - Πρώτη εξορία Βασιλέως Γεωργίου Β'

1923 eksoria_vasileos_georiou_iiΚΑΤΑΡΓΗΣΗ ΒΑΣΙΛΕΥΟΜΕΝΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ - ΠΡΩΤΗ ΕΞΟΡΙΑ ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ Β

Στις 22 Οκτωβρίου 1923 ξεσπά στρατιωτικό κίνημα με ηγέτες τους υποστράτηγους Γ. Λεοναρδόπουλο και Π. Γαργαλίδη, και τον Συνταγματάρχη Γ. Ζήρα το οποίο στρέφεται εναντίον της «Επαναστατικής Κυβέρνησης» του 1922. Παρόλο που το κίνημα διαλύθηκε λίγες ημέρες αργότερα, είχε ως συνέπεια να ενισχυθούν οι «αδιάλλακτοι» της επαναστάσεως του 1922, οι οποίοι ζητούν πραξικοπηματική κατάργηση της Βασιλείας στην Ελλάδα. Αυτό δε, είχε ως αντίκτυπο να γίνουν εκκαθαρίσεις στο στράτευμα και να απαγορυτεί η έκδοση κάποιων εφημερίδων.

Η Επαναστατική Κυβέρνηση Πλαστήρα-Γονατά προκηρύσσει εκλογές για τις 16 Δεκεμβρίου 1923. Τα αντιμοναρχικά κόμματα θέτουν θέμα κατάργησης της Βασιλείας και τα φιλομοναρχικά κόμματα απέχουν από τις εκλογές ως ένδειξη διαμαρτυρίας. Η Βενιζελική παράταξη έλαβε 250 έδρες και ο Ελευθέριος Βενιζέλος καλείται να αναλάβει την ηγεσία, επιστρέφοντας στην Ελλάδα έπειτα από απουσία 38 μηνών.

Λόγω της ρευστής κατάστασης και με πρόσχημα τον φόβο εκδηλώσεως αντιμοναρχικού πραξικοπήματος, η Επαναστατική Κυβέρνηση ζητάει από τον Βασιλέα Γεώργιο Β' να αποχωρήσει υπό μορφή αδείας στο εξωτερικό μέχρι να λυθεί το θέμα του πολιτειακού. Το βασιλικό ζεύγος αναχώρησε στις 19 Δεκεμβρίου 1923 με προορισμό την Ρουμανία ενώ χρέη αντιβασιλέως αναλαμβάνει ο Ναύαρχος Παύλος Κουντουριώτης

Στις 25 Μαρτίου 1924 η Εθνοσυνέλευση με ψήφισμά της κατάργησε τη βασιλευομένη δημοκρατία, κήρυξε έκπτωτη τη δυναστεία, ανακήρυξε επίσημο πολίτευμα την αβασίλευτη δημοκρατία και εξέλεξε προσωρινό πρόεδρό της τον Παύλο Κουντουριώτη. Υπέρ της δημοκρατίας και κατά της βασιλείας ψήφισαν 283 μέλη της Βουλής. Δεν συμμετείχαν στην ψηφοφορία 114 μέλη, μεταξύ των οποίων και ο Ελευθέριος Βενιζέλος, ο οποίος είχε αναχωρήσει προ 15ημέρου στο εξωτερικό και ο Γ. Καφαντάρης.

Για την επικύρωση της απόφασης της Δ' Εθνοσυνέλευσης πραγματοποιήθηκε δημοψήφισμα στις 13 Απριλίου 1924. Ψήφισαν συνολικά 1.084.065 . Υπέρ της αβασιλεύτου ψήφισαν 758.472 (ποσοστό 69,95%) και υπέρ της βασιλευομένης δημοκρατίας 325.332 (ποσοστό 30,05%).